Wycena wartości rocznego dochodu z najgorszej ziemi w Jankowicach opierała się na sztywnym limicie finansowym, wynikającym z klasyfikacji gruntu jako nieużytku wymagającego kosztownych inwestycji. Urzędnicy administracji księcia raciborskiego stosowali następujący mechanizm wyceny:

1. Ustalenie maksymalnej stawki dochodu (5 srebrnych groszy) Podstawą wyceny było odgórne założenie, że roczny dochód (jährliche Ertrag) z ziemi określonej jako „najgorsza” (allerschlechtesten Lands) nie może przekraczać konkretnej kwoty. W dokumentach dotyczących ugody z karczmarzem, urzędnicy stwierdzili wprost, że roczny dochód z takiej ziemi „nie mógł zostać oszacowany wyżej niż na 5 srebrnych groszy w walucie obiegowej za morgę”,. Była to stawka minimalna, zważywszy, że 1 talar dzielił się na 30 srebrnych groszy.

audiobook – kliknij i posłuchaj

2. Klasyfikacja gruntu jako ugoru (Brachfläche). Niska wycena wynikała z faktu, że grunty te traktowano jako „bezwartościowe” (wertlose) w stanie dotychczasowym,. W dokumentach urzędowych, w tym w wotum urzędnika v. Larischa, tereny te określano mianem „ugorów” (Brachfläche / Brach-Äcker),. Oznaczało to ziemię, która nie przynosiła regularnych plonów bez uprzedniego przygotowania.

3. Uwzględnienie kosztów melioracji Wycena dochodu była tak niska, ponieważ uwzględniała konieczność poniesienia przez nowego właściciela dużych nakładów pracy na osuszenie terenu. Aby te „ugory” stały się użyteczne, karczmarz musiał wykopać rów odwadniający o długości ponad 90 metrów (24 pręty, 8 stóp i 2 cale), co potwierdzono policyjnym zaświadczeniem z 1824 roku,. Dopiero po takim „odwodnieniu” (entwässern) ziemia mogła zyskać wartość rolniczą.

4. Metoda kalkulacji łącznego dochodu Urzędnicy mnożyli ustaloną stawkę jednostkową przez powierzchnię gruntu, aby uzyskać całkowitą wartość rocznego dochodu, która służyła do dalszych rozliczeń (np. kapitalizacji). 

• Ponieważ 1 talar = 30 groszy, daje to 5 talarów i 25 srebrnych groszy rocznego dochodu,.

Taka wycena była akceptowana przez gminę Jankowice i rozliczana w ramach funduszu leśnego (Forstgelde), co ostatecznie zamykało roszczenia z tytułu „uciążliwych serwitutów”.

w oparciu o akta „Komory Książęcej” – D.Poborski / 2026

Polecamy: